🏆 Tiêu chuẩn Buổi 3: CFA Financial Ratios & Analytical Models

📋 Bản đồ tiêu chuẩn

Tiêu chuẩn	Chủ đề	Áp dụng
CFA Level I — FRA	Financial Ratios & Techniques	20+ ratios, 4 nhóm
DuPont Model	ROE Decomposition	3-factor & 5-factor
Altman Z-Score	Bankruptcy Prediction	Financial distress warning
IAS 36	Impairment of Assets	Asset write-down triggers

---

📗 CFA Level I — Financial Ratio Framework

4 Nhóm Ratio (CFA Classification)

Nhóm	Ratios	Mục đích
Profitability	Gross Margin, Operating Margin, Net Margin, ROE, ROA, ROIC	Khả năng sinh lời
Liquidity	Current Ratio, Quick Ratio, Cash Ratio	Thanh toán ngắn hạn
Solvency	D/E, Debt/EBITDA, Interest Coverage, Financial Leverage	Trả nợ dài hạn
Activity/Efficiency	Asset Turnover, Inventory Turnover, DSO, DPO, CCC	Hiệu quả vận hành

CFA Learning Outcomes (LOS)

• Calculate financial ratios in each category
• Interpret changes in ratios and their implications
• Compare a company's ratios to peers and industry benchmarks
• Evaluate financial health using ratio analysis collectively
• Describe limitations of ratio analysis

Limitations (CFA discusses)

Hạn chế	Giải thích
Accounting differences	IFRS vs GAAP → ratios không comparable trực tiếp
One-time items	Non-recurring items méo ratios
Seasonality	Quarter-end data khác mid-quarter
Diversified companies	Conglomerate discount → khó tìm peer
Historical	Ratios nhìn lại quá khứ, không predict tương lai

---

📕 DuPont Model

3-Factor (Original, 1920s)

$$\text{ROE}=\frac{\text{Net Income}}{\text{Revenue}}\times \frac{\text{Revenue}}{\text{Assets}}\times \frac{\text{Assets}}{\text{Equity}}$$

Factor	Ý nghĩa	Cải thiện bằng
Net Profit Margin	Profitability	Tăng giá, giảm cost
Asset Turnover	Efficiency	Revenue tăng hoặc asset giảm
Equity Multiplier	Leverage	Vay thêm nợ (tăng risk)

5-Factor (Extended)

$$\text{ROE}=\frac{\text{NI}}{\text{EBT}}\times \frac{\text{EBT}}{\text{EBIT}}\times \frac{\text{EBIT}}{\text{Rev}}\times \frac{\text{Rev}}{\text{Assets}}\times \frac{\text{Assets}}{\text{Equity}}$$

Factor	Tên	Ý nghĩa
NI/EBT	Tax Burden	Tax rate ảnh hưởng — càng gần 1.0 càng tốt
EBT/EBIT	Interest Burden	Interest expense ảnh hưởng — gần 1.0 = ít nợ
EBIT/Revenue	Operating Margin	Hiệu quả hoạt động cốt lõi
Revenue/Assets	Asset Turnover	Hiệu quả sử dụng tài sản
Assets/Equity	Leverage	Mức sử dụng đòn bẩy

---

📕 Altman Z-Score Model

Lịch sử

Edward Altman (NYU Stern, 1968) phát triển mô hình dự đoán phá sản dựa trên 5 ratios. Sau 50+ năm, Z-Score vẫn được dùng rộng rãi trong credit analysis.

Công thức (Manufacturing firms)

$$Z=1.2X_1+1.4X_2+3.3X_3+0.6X_4+1.0X_5$$

Variable	Công thức	Đo lường
$X_1$	Working Capital / Total Assets	Liquidity
$X_2$	Retained Earnings / Total Assets	Cumulative profitability
$X_3$	EBIT / Total Assets	Operating efficiency
$X_4$	Market Value Equity / Total Liabilities	Solvency (market)
$X_5$	Sales / Total Assets	Asset utilization

Zones

Z-Score	Zone	Probability of Default
Z > 2.99	🟢 Safe	Low
1.81 < Z < 2.99	🟡 Grey	Moderate
Z < 1.81	🔴 Distress	High

Model Variants

Variant	Cho đối tượng	Thay đổi
Z-Score (original)	Public manufacturing	5 factors
Z'-Score	Private companies	Thay MVE bằng Book Value Equity
Z''-Score	Non-manufacturing & emerging markets	Bỏ $X_5$ (Sales/Assets)

---

📕 IAS 36 — Impairment of Assets

Áp dụng

IAS 36 yêu cầu kiểm tra suy giảm giá trị tài sản khi có dấu hiệu (indicators of impairment) — hoặc ít nhất hàng năm cho Goodwill và Intangible indefinite life.

Key Concepts

$$\text{Impairment Loss}=\text{Carrying Amount}-\text{Recoverable Amount}$$$$\text{Recoverable Amount}=max(\text{Fair Value less Costs of Disposal},\text{Value in Use})$$

Indicators of Impairment

External	Internal
Market value decline	Physical damage/obsolescence
Technology changes	Worse-than-expected performance
Interest rate increase	Plan to discontinue/restructure
Market cap < Book value	—

Liên quan Ratio Analysis

• Impairment giảm Total Assets → ảnh hưởng ROA, Asset Turnover
• Goodwill impairment → tín hiệu M&A overpayment
• IFRS: có thể reverse impairment (trừ Goodwill); US GAAP: không reverse

---

📊 Công thức tổng hợp

Metric	Công thức	Standard
ROE	$\frac{\text{NI}}{\text{Equity}}$	CFA FRA
DuPont 3F	$\text{NM}\times \text{AT}\times \text{EM}$	DuPont Model
ROIC	$\frac{\text{EBIT}(1-t)}{\text{Equity}+\text{Net Debt}}$	CFA / McKinsey
CCC	$\text{DSO}+\text{DIO}-\text{DPO}$	CFA FRA
Z-Score	$1.2X_1+1.4X_2+3.3X_3+0.6X_4+1.0X_5$	Altman (1968)
Interest Coverage	$\frac{\text{EBIT}}{\text{Interest Expense}}$	CFA FRA
Impairment	$\text{CA}-max(\text{FVCD},\text{VIU})$	IAS 36

---

📚 Tài liệu tham khảo

Nguồn	Mô tả
📘 CFA Institute — Financial Reporting and Analysis	CFA Level I: Ratios & DuPont
📕 Altman, E. (1968) — Financial Ratios, Discriminant Analysis	Original Z-Score paper
📗 Financial Statement Analysis & Security Valuation — Penman	Academic + practical ratio analysis
📕 IFRS Foundation — IAS 36 Impairment of Assets	Full standard text
📘 McKinsey — Valuation (Koller, Goedhart, Wessels)	ROIC framework

---

🔗 Xem thêm Buổi 3

• 📘 Bài học chính — Phân tích Tài chính & Ratio Analysis
• 📝 Blog — 5 hệ số tài chính Warren Buffett luôn kiểm tra
• 🧠 Case Study — Vinamilk vs HPG: DuPont & Red Flags
• 🛠 Workshop — Ratio Analysis Dashboard
• 🎮 Mini Game — Ratio Detective